O‘zbekiston qo‘shni davlatlar bilan yagona energiya bozorini yaratish uchun hamkorlikni kuchaytirmoqda.
O‘zbekiston qo‘shni davlatlar bilan energetika sohasida hamkorlikni kengaytirib, yagona mintaqaviy energiya bozorini shakllantirishga intilmoqda. Bu haqda Prezident Shavkat Mirziyoyev 5-dekabr kuni Toshkentda yangi energetika obyektlarini ishga tushirish marosimida ma’lum qildi.
Prezident aholini muqobil energiya manbalaridan foydalanishni rag‘batlantirish davlat siyosatining asosiy yo‘nalishlaridan biri bo‘lib qolishini ta’kidladi.
2026-yilda Xitoy tajribasiga asoslanib, 300 mahallada aholining hamkorligida 107 MVt quvvatga ega quyosh stansiyalari o‘rnatilishi rejalashtirilgan. Bu yondashuv orqali taxminan 30 ming kam ta’minlangan oila “yashil” energiya bilan ta’minlanadi va ular ortiqcha elektr energiyasini tarmoqqa sotish imkoniga ega bo‘ladi.
Shuningdek, tadbirkorlar 40 MVt umumiy quvvatga ega kichik va mikro GESlarni ishga tushirdi, ular allaqachon 120 mln kVt·soat elektr energiyasi ishlab chiqargan. 2025-yilda yana 65 MVt quvvatga ega kichik gidrostansiyalar qurilishi kutilmoqda, bu esa 80 ming uy xo‘jaligini elektr bilan ta’minlashni yaxshilaydi.
Mirziyoyev COP-30 sammitida Braziliyada O‘zbekiston 2035-yilga kelib zararli gaz chiqindilarini 50% ga kamaytirish majburiyatini olganini eslatdi. Jahon banki bilan birgalikda amalga oshirilayotgan ICRAFT innovatsion loyihasi doirasida esa allaqachon 23 mln tonna issiqxona gazlari kamaytirildi. Mamlakat shuningdek, karbon birligi bo‘yicha xalqaro savdoni boshladi.
Joriy yilda 17 yirik korxona xalqaro “yashil” energiya sertifikatlash tizimiga o‘tdi. Keyingi ikki yilda ularning soni 100 taga yetkazilishi rejalashtirilgan.
Prezident qo‘shni davlatlar bilan amalga oshirilayotgan qo‘shma loyihalarga alohida e’tibor qaratdi. Kelasi yilda O‘zbekiston, Qozog‘iston va Qirg‘iziston Kambarata GES-1 qurilishini moliyalashtirish ishlariga kirishadi, bu esa mintaqaning gidroenergetika salohiyatidan samarali foydalanish uchun muhim qadam bo‘ladi.
Shuningdek, u Yevropaga elektr energiyasini eksport qilish uchun “yashil energiya koridori” loyihasida Ozarbayjon va Qozog‘iston bilan hamkorlikning ahamiyatini ta’kidladi.
Nutqini yakunlar ekan, Mirziyoyev barcha amalga oshirilayotgan tashabbuslar zamonaviy energiya tizimini yaratish va kelajak avlod uchun yangi imkoniyatlar eshigini ochishini qayd etdi. Hamkorlar nutqlaridan so‘ng Prezident 42 energetika obyektini ishga tushirdi va yana 21 loyihaning qurilishini boshladi.